Եկեք մի փոքր հանգիստ թողնենք նախնիներին և տեսնենք, թե ստել-չստելը, խաբել-չխաբելը, ազնվությունն ու անազնվությունն ինչ տեղ են գրավում ժամանակակից դիվանագիտության մեջ: Թե չէ՝ մեր աչքերի գերանները թողած՝ փոշու հյուլե ենք փնտրում դարեր առաջ կյանքից հեռացածների աչքերում: Մեր դիվանագետների «դարդը լանք»: Արդ, ե՞րբ, որտե՞ղ, որքա՞ն և ինչպե՛ս կարող է ստել դիվանագետը: Եվ, վերջապես, ստելիս նա մեղանչո՞ւմ է, թե՞ չի մեղանչում Աստծո պատվիրանի դեմ: Այս հարցի շուրջ բանավիճելիս իմ որոշ դիվանագետ բարեկամներ, որոնց պրոֆեսիոնալիզմի մասին բարձր կարծիքի եմ, որպես կանոն, կրկնում եմ անգլիացի դիվանագետ և պոետ Հենրի Ուոտոնի խոսքերը. «Դիվանագետն ազնիվ մարդ է, որին ուղարկում են արտասահման՝ իր երկրի անունից ստելու նպատակով»: Ասված է դիվանագետներին արդարացնելու համար: Նույնը կարելի է ասել հետախույզների մասին: Վարկածը մտածելու տեղիք է տալիս: Ինձ համար, օրինակ, փրկարար օղակ է թևավոր խոսքի ուժ ստացած հետևյալ արտահայտությունը, թե «խաբել չի կարելի, կարելի է ողջ ճշմարտությունը չասել»: Կարելի է սրա հետ համաձայնել կամ ո...
Գոյություն ունի վարկած, որ խաբել մարդիկ սկսեցին, երբ ուշ քարե դարում, 40-50 հազար տարի առաջ, ծնվեց կրոմանյոնյան ցեղերի առաջին հոդաբաշխ խոսքը: Իսկ 3000 տարի առաջ եգիպտացիները հորինել ու պապիրուսի վրա գրանցել են «Ճշմարտության և ստի մասին հեքիաթը», որը պատմում է ազնիվ ու խաբեբա եղբայրների մասին: Լոնդոնի Բրիտանական թանգարանում պահվում է 4000 տարեկան «Հանգուցյալների գիրքը», որտեղ գրանցված են անդրշիրիմյան ուղևորության մեկնողների կախարդանքի հմայլիլները, որոնցով նրանք կանգնելու են Աստծո առաջ: Դրանցից մեկում ասվում է. «Ես ճշմարտություն եմ բերել, մի կողմ եմ նետել սուտը: Ես անարդարություն չեմ գործել մարդկանց դեմ: Ես վատություն չեմ արել: Ես ցորենի չափը չեմ պակասեցրել, չեմ կարճել երկարության չափը, չեմ խախտել հողաբաժնի սահմանները, չեմ ծանրացրել կշռաքարերը, չեմ փոխել կշեռքի սլաքները: Ես մաքուր եմ, ես մաքուր եմ, ես մաքուր եմ…»: Այսօրվա «սուպերմարկետների» վաճառողների համար կանոնադրության ավելի լավ տեքստ գտնելը դժվար է: Ստի, խաբեության, ուխտադրժության և դավաճանության բազմաթիվ դեպքեր են հանդիպ...