Սեպտեմբերի 11-ի համաշխարհային ճգնաժամը

 

Սեպտեմբերի 11-ին սկիզբ առած համաշխարհային ճգնաժամը մեզանից յուրաքանչյուրին մեր մայրաքաղաքներում ստիպել է վերանայել մեր կողմից տարվող քաղաքականությունը, մեր ենթադրություններն ու մեր կանխատեսումները: Մենք գիտակցեցինք, որ այն առավել լավ ու արդար աշխարհը, որ կարծում էինք, թե ստեղծում ենք սառը պատերազմի ավարտից հետո, դեռ իրականություն չի դարձել: Այն, որ 5000 և ավելի անմեղ քաղաքացիներ կարող են զոհվել մեկ օրվա ընթացքում, աշխարհի մեծագույն քաղաքներից երկուսում, հայտարարված պատերազմի բացակայության պայմաններում, նշանակում է, որ ահաբեկչությունը որակական նոր մակարդակի է հասել: Արդյունքում, միջազգային դաշինքներն ու ազգային քաղաքականությունը նույնպես նոր որակ են ստացել: Մենք միասնական ենք այս խնդրում: Ահաբեկչության դեմ պայքարի համար ձևավորված համաշխարհային կոալիցիան կախված է քաղաքակիրթ աշխարհի կողմից այսպիսի կույր ահաբեկչության միասնական դատապարտումից և դրա դեմ մինչև վերջ պայքարելու վճռականությունից:

Պարոն նախագահ, սա առիթ է գիտակցելու այս կազմակերպության արժեքը, ողջունելու նրա նպատակներն ու մեթոդաբանությունը և հուսալու, որ այն կդիտվի որպես օրինական, երկարաժամկետ, հետևողական միջոց՝ մարդու իրավունքները և իրավական հասարակության դատն առաջ տանելու համար: Հայաստանն աջակցում է ահաբեկչության վերաբերյալ գլխավոր քարտուղարի զեկույցին և նրա ներկայացրած հանձնարարականներին: Մենք նաև ողջունում ենք այսօր մեր կողմից ընդունվող հաղորդագրությունը, որը շեշտադրումներ է անում մի քանի, մեր կողմից անհրաժեշտաբար ձեռնարկվելիք գործողությունների վրա՝ կենտրոնանալով իրավական համագործակցության, հիմնարար արժեքների ապահովման ու ժողովրդավարության հաստատմանն աջակցելուն: Իսկապես, սա մեր հաստատուն համոզմունքն է, որ որքանով ժողովրդավարական է պետությունը, այնքանով խաղաղասեր է այն: Եվ սա է պատճառը, որ Եվրոպայի խորհուրդը անփոխարինելի է իր անդամների համար, հատկապես՝ նորերի:

Պարոն նախագահ, Եվրոպայի խորհրդին անդամակցելուց մեկ տարի անց Հայաստանն արդեն օգուտներ է քաղում այդ հարաբերություններից: Մենք ողջունում ենք Եվրոպայի խորհրդի տեղեկատվական կենտրոնի բացումը Երևանում: Անհրաժեշտ իրավական ու դատական բարեփոխումներն արդեն սկսել են Հայաստանի հաստատությունները համապատասխանեցնել եվրոպական չափանիշներին: Որոշ հարցերում, ինչպիսին է՝ մահվան դատավճռի դրույթի վերացումը, մենք կշարժվենք ըստ մեր ստանձնած հանձնառությունների: Այլ խնդիրներում, ինչպիսին է՝ կալանավայրերի համակարգի փոխանցումը ներքին գործերի նախարարության համակարգից արդարադատության նախարարության համակարգին, փոփոխություններն արդեն իրականացվել են: Մի շարք այլ կարևոր խնդիրներում, ինչպիսիք են՝ քաղաքական ու մամուլի ազատությունները, Հայաստանը, Եվրոպայի խորհրդի դիտորդների գնահատմամբ, արդարացրել է սպասումները: Մեր հաշվետվությունը մաքուր է, և մենք հույս ունենք, որ ապագայում տրվող զեկույցներում հրապարակայնորեն ու արդարացիորեն կարտացոլվեն այս ձեռքբերումները, և Հայաստանն ու անդամակցության պահանջների լիարժեք կատարմանն ուղղված նրա ջանքերը կգնահատվեն ըստ արժանվույն ու հրապարակավ:

Պարոն նախագահ, այս հանդիպման ընթացքում Հայաստանը կմիանա ահաբեկչության դեմ 6 համաձայնագրերի: Եվ մենք գնում ենք այս քայլին այն համոզմունքով, որ քաղաքակիրթ աշխարհը պետք է դատապարտի ու պայքարի այնպիսի ահաբեկչության դեմ, որը սպառնում է կյանքին ու անվտանգությանը, և որը ոչ մի կերպ չի օգնում առաջ մղելու անվտանգությանը, և որը ոչ մի կերպ չի օգնում առաջ մղելու որևէ նպատակ կամ հարց: Ընդհակառակը, մենք մերժում ենք ոմանց ջանքերը, որ փորձում են ստեղծված իրավիճակն օգտագործել իրենց նեղ ազգային քաղաքական շահերի հետապնդման համար և բորբոքել առկա թշնամությունը: Մենք հատկապես ցավում ենք, որ փորձ է արվում շինծու կերպով օգտագործել ահաբեկչություն բառը՝ աղավաղելով ու թյուր կերպով ներկայացնելով ժողովուրդների ինքնորոշման իրավունքի համար տասնամյակներ շարունակ մղվող պայքարը:

Պարոն նախագահ, սեպտեմբերի 11-ի դեպքերը և դրան հաջորդած իրադարձությունները նոր բարդություններ են ստեղծել մեր տարածաշրջանի համար, բայց մենք համոզված ենք, որ միևնույն ժամանակ նոր հնարավորություններ են բացվել տարածաշրջանային համագործակցության համար: Շատ բան կախված կլինի մեր ապագա քայլերից ու քաղաքական կամքից:

Պարոն նախագահ, ամեն տարի մենք վերահաստատում ենք մեր հանձնառությունը՝ պաշտպանելու և ամրապնդելու ժողովրդավարության, մարդու իրավունքների պաշտպանության և իրավական համակարգի հաստատման սկզբունքները ու լուծումներ գտնելու հանրության առջև ծառացած խոշոր խնդիրների՝ ռասիզմի, անհանդուրժողականության, խտրականության, կաշառակերության ու կազմակերպված հանցագործության համար: Սեպտեմբերի 11-ից հետո մենք վերահաստատում ենք Եվրոպայի խորհրդի այս սկզբունքներն առավել քան երբևէ:

Նյութի աղբյուրը՝ Վարդան Օսկանյան- «Անավարտ տասնամյակ. ելույթների ընտրանի»